Chân dung HXH qua 31 bài thơ tình của Tốn Phong, bài 7,8,9 (tiếp theo)

 Chân dung HXH qua 31 bài thơ tình của Tốn Phong, bài 7,8,9, tiếp theo

Baøi 7: (Bài 7)

Nhất Uyên dịch nghĩa bài 7:
Một dãi sông Tô Lịch giặt vạt áo,

Nàng ngồi đối mặt với trăm hoa.

Tốn Phong hứng thổi sáo tiếng ngân vút như đến sao Bắc Đẩu.

Hứng nhập vào ly rượu cùng nàng bàn chuyện thơ xưa nay.

Xuân Hương gảy đàn, tiếng đàn mùa thu làm mát viện thanh vắng.

Mộng chuyền giấc mơ hóa bướm mùa xuân vào chăn.

Đã chán cảnh phố xá Nam phố phồn hoa, khi lạnh khi nóng đổi thay.

Nàng về Cổ Nguyệt đường có riêng một ánh trăng.

Xuân Hương đã chán bán sách, nàng về  Cổ Nguyệt Đường, trở lại nghề dạy trẻ. Nhà nàng có trồng nhiều hoa để bán như các gia đình làng Nghi Tàm, Ngọc Hà. Tốn Phong thổi sáo và Xuân Hương đàn nguyệt cầm, cây đàn được yêu chuộng thời bấy giờ. Xuân Hương được Nguyễn Du dạy đàn.(Khúc Hoàng tay Nguyệt còn chờ dạy. Thơ Hồ Xuân Hương). Tiếc rằng tiếng sáo Tốn Phong không được ký âm để truyền lại đời sau, để hiểu thế nào tiếng sáo ngân vút tận đến sao Bắc đẩu.

*

Nhất Uyên phiên âm Hán Việt, bài 7:

Nhất cúc[1] Tô giang học tẩy khâm,

Dữ quân đối tọa bách hoa thâm.

Thần lai ngọc quản phi tinh đẩu,[2]

Hứng nhập quỳnh bôi tống cổ kim.[3]

Cầm đệ Thu thanh[4] lương[5] tĩnh viện,

Mộng chuyền xuân điệp[6] đáo hương khâm.[7]

Viêm lương đệ sái[8] phồn hoa thái,[9]

Tuyệt tự[10] đình mai[11] nhất viện âm.[12]

                                                  Nhất Uyên

*

             Bản chữ Hán Ngân Triều soạn:

一匊租江學洗衾
與君對坐百華深
神來玉管飛星斗
興入瓊杯送古今
琴遞秋聲凉靜院
夢轉春蝶到香衾
炎凉遞殺蕃華採
絕序庭梅一院陰

*

Kìa ai đối mặt với hoa ngàn, Ngân Triều, Ảnh minh họa Google

*

Nhất Uyên dịch thơ bài 7:

Một vốc sông Tô giặt áo khăn,

Nàng đây đối mặt giữa hoa ngàn.

Thần vào sáo ngọc tung sao đẩu,

Hứng nhập ly quỳnh chuyện cổ kim.

Đàn chuyển tiếng thu vang tĩnh viện,

Mộng chuyền xuân bướm ngát thơm chăn.

Lạnh nồng ngán nỗi phồn hoa lắm.

Riêng tựa đình mai một ánh trăng.

*

Ngân Triều cảm đề, bài 7:

Lấy nước sông Tô giặt áo khăn,
Kìa ai đối mặt với hoa ngàn.
Vi vu sáo ngọc lên sao Đẩu,
Tửu hứng nâng ly bình luận văn.
Đàn rộn tiếng thu nhà quạnh vắng,
Giấc Xuân hồn bướm mộng thơm chăn.
Ấm lạnh phồn hoa thay đổi chán,
Nguyệt đường mai trắng một vầng trăng.

                              Ngân Triều
        *****

Baøi 8: (Bài 8)

Nhất Uyên dịch nghĩa, bài 8:

Gió mát từng cơn quét hoa đào hồng rơi rụng dưới đất,

Tứ buồn vương vấn hai người nhìn nhau không nói.

Năm nay, nơi Cổ Nguyệt Đường còn vui tình phượng loan gặp gỡ,

Rồi mai đây trên bước đường thi cử công danh, như cá vượt vũ môn hóa rồng biết sẽ ra sao.

Khí thiêng trời đất đôi ta cùng hát xướng, ngâm thơ.

Duyên lạ mây mưa mặc cho hồn mơ mộng.

Đừng nói nhớ nhau với biết nhau,

Chỉ thấy hôm nay lòng cùng ấm áp, hào hứng chung chén rượu nồng

*

Nhất Uyên phiên âm Hán Việt, bài 8:

Thanh phong vận vận tảo hoa ngân,[13]
Sầu tứ trù mâu[14] lãng đối ngôn.[15]
Nguyệt viện đương niên[16] hài phượng lữ,[17]
Thiên cù hà nhật[18] hóa long môn.
Càn khôn[19] linh khí chung ngâm phách,[20]
Vân vũ kỳ duyên[21] phó mộng hồn.[22]
Mạc thuyết tương tư dữ tương thuyết,
Đồng tâm đãn giác[23] tửu bôi ôn.[24]

*

Bản chữ Hán,

Ngân Triều soạn, bài 8:

青風運運掃華银
愁思綢繆浪濧言
月院當年諧鳯侣
天衢何日化龍門
乾坤靈氣終吟拍
澐雨奇縁付夢魂
莫説相思與相説
同心但覺酒杯温

*

                                                  

                             

                                                 
                                  

Đồng tâm, nâng chén rượu quan hà./Ngân Triều/ Google

*

Nhất Uyên dịch, bài 8:

Gió mát từng cơn quét ngấn hồng,
Tứ sầu vương vấn biếng lời chung.
Năm nao nhà nguyệt vui tình phượng,
Sao biết đường mây vượt cửa rồng.
Linh khí đất trời cùng hát xướng,
Mây mưa duyên lạ gửi hồn mong.
Nhớ nhau với biết nhau đừng nói,
Chỉ thấy hồn chung chén rượu nồng .

*

Ngân Triều cảm đề, bài 8:

Đẩy đưa gió mát lắc đèn hoa,
Giai điệu miên man nghe thiết tha.
Nhà Nguyệt năm xưa đùa với phượng,[25]
Cửa rồng[26] đường ấy lắm phong ba[27]
Thiên thời trời đất chung ngâm hát,
Duyên số mây mưa, chắc mộng mà…
Đừng nói nhớ thương nhau, để dạ,
Đồng tâm, nào nâng chén quan hà!

            Ngân Triều

                      Nguồn: Tài liệu của TS Phạm Trọng Chánh, như ghi ở tiêu đề.

 

*****

Baøi 9: (Bài 9)

Nhất Uyên dịch nghĩa, bài 9:

Muôn tía ngàn hồng, sắc mùa xuân đã tới,

U  buồn việc gì mà khách sầu bi ?

Trong mây, ánh trăng sáng tỏa lồng cây quế,

Bên đình người yêu hoa chỉ thích hoa mai.

Sầu vướng đầu mày ngài, gầy với tuyết,

Hương theo ngọn bút nở với trời Xuân.

Ghi lại ngày tháng tìm ý thơ mới.

Một nụ cười nàng cũng đủ cho lòng sướng vui.

Bài thơ này cho thấy Tốn Phong si tình nặng, mùa xuân tới nàng buồn chi trong muôn sắc hoa, nàng hãy cười lên, một nụ cười của nàng cũng đủ cho lòng chàng vui sướng.

 *

Nhất Uyên phiên âm Hán Việt, bài 9:

Vạn tử thiên hồng xuân sắc lai,
U sầu hà sự khách tâm ai ?
Vân gian nguyệt sắc tần phiêu quế,
Đình thượng hoa nhân độc hiếu mai.
Sầu nhập mi phong đương nguyệt sấu,
Hương tùy bút nhụy hướng Xuân khai.
Lưu danh tha nhật cầu di án,
Nhất tiếu quần thoa diệc khoái tai.

*

             Bản chữ Hán

             Ngân Triều soạn, bài 9:

萬 紫 千 紅 春 色 來

幽 愁 何 事 客 心 哀

澐 間 月 色 頻 漂 桂

庭 上 華 人 獨 好 梅

愁 入 眉 丰 當 月 瘦

香 隨 筆 蘃 向 春 開

留 名 他 日 求 遺 桉

一 笑 裙 釵 亦 快 哉

*

                    

Sầu đọng nét mi, gầy dáng nguyệt/ Ngân Triều/ Google

*

Nhất Uyên dịch thơ, bài 9:

Muôn tía ngàn hồng xuân sắc tới,
Việc gì buồn bã, khách sầu chi ?
Trong mây nguyệt chiếu, trăng lồng quế,
Bên quán người hoa chỉ thích mai.
Sầu vướng nét mi gầy với tuyết,
Hương vào ngọn bút nở xuân tươi.
Lưu danh ngày tháng thơ tìm đến,
Một thoáng hoa cười đủ sướng vui.

*

Ngân Triều cảm đề, bài 9:

Hồng tía rợp trời, xuân sắc thắm,

Dung quang tiều tụy vẻ bi ai?

Trong mây cung quảng lồng cây quế,

Cổ nguyệt ngàn hoa chỉ đắm mai.

Sầu đọng nét mi, gầy dáng nguyệt, 

Hương đưa ngọn bút  ý xuân khai.

Lưu danh ngày tháng bài thơ mới,

Một nét cười duyên cũng ngất ngây!
*

Nguồn: Theo TL của TS Phạm Trọng Chánh

---

[1] Nhất cúc 一 匊 ,một vốc, một đơn vị của đồ dùng lấy nước như gàu, thùng…

bách hoa thâm 百 華 深  ở sâu trong vườn hoa.

[2]phi tinh đẩu  飛 星 斗 ,bay đến sao Bắc Đẩu, cao cùng cực.

[3] tống cổ kim 送古今, bàn chuyện xưa nay, chuyện mạn đàm, chuyện gẫu.

[4] Cầm đệ Thu thanh  琴 遞 秋 聲,tiếng đàn cất lên,ngân nga trong mùa thu.

[5] Lương  凉  mát.

[6]Mộng chuyền xuân điệp  夢 轉 春 蝶, ước mơ (hồn mộng) hóa bướm Xuân.

[7] đáo hương khâm  到 香 衾, (bay) đến chăn thơm.

[8]Viêm lương đệ sái  炎 凉 遞 殺, nóng mát, lan tỏa và Thu ngắn.

[9]Thái  採 chọn lấy, văn cảnh nầy nên hiểu là chán.

[10] Tuyệt tự, 絕序  từ bỏ công việc liên quan đến trường học, bán sách.

[11] đình mai 庭梅  sân đầy hoa mai trắng, tức HXH về nhà ở Cổ Nguyệt Đường.

[12] âm  陰mặt trăng; trái nghĩa với dương, dương 陽 là mặt trời.

[13] hoa ngân: 華银,  đèn treo trên cây, tuyết đọng trên lá

[14] trù mâu:  綢繆,  chằng chịt, khắn khít.

[15] lãng đối ngôn:  浪濧言  lời đối đáp tự nhiên,thoải mái, không gượng ép.

[16] Nguyệt viện đương niên:  月院當, Cổ nguyệt đường năm ấy, năm xưa.

[17] hài phượng lữ:  諧鳯侣   đùa giỡn, như bạn bè cùng chim phượng.

[18] Thiên cù hà nhật:  天衢何日,ngày nào, đường thênh thang trên trời, chỉ sở học mênh mông.

[19] Càn khôn:  乾坤  quẻ càn và quẻ khôn, chỉ trời và đất.

[20] chung ngâm phách:  終吟拍 , ngâm thơ và gõ nhịp hòa điệu nhau.

[21] Vân vũ kỳ duyên:  澐雨奇縁, mây mưa, duyên lạ lùng.

[22] phó mộng hồ:  付夢魂   giao cho hồn mộng mà thôi.

[23] Đồng tâm đãn giác:  同心但覺   họa là, bất quá là cùng nhau.

[24] tửu bôi ôn:  酒杯温  ly rượu nồng ấm.

[25] HXH có nuôi đôi chim phượng, có bài thơ “Cái cắng đánh nhau”.

[26] Long Môn: 龍門, Cửa rồng, cá chép vượt vũ môn hóa rồng, chỉ việc thi đỗ làm quan.

[27] sóng và gió, gian nan. Cũng như chuyện lều chõng của tác giả, mấy lượt đi không, về không.